Nie w każdym przypadku prowadzenie pojazdu mechanicznego po uprzednim spożyciu alkoholu stanowić będzie przestępstwo, jeśli bowiem stężenie alkoholu w organizmie zatrzymanego kierowcy nie jest wysokie, wówczas nie mamy do czynienia z przestępstwem, lecz z wykroczeniem. Wiedzieć jednakże należy, że również i w przypadku wykroczenia polegającego na prowadzeniu pojazdu w stanie po użyciu alkoholu, sąd powinien orzec zakaz prowadzenia pojazdów, lecz tak samo jak przy przestępstwie tego rodzaju, w wyjątkowych przypadkach, zakaz może nie zostać orzeczony.

Zgodnie z Kodeksem wykroczeń, kto, znajdując się w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, podlega karze aresztu albo grzywny nie niższej niż 50 złotych. Ponadto, w razie popełnienia wskazanego wykroczenia, orzeka się zakaz prowadzenia pojazdów.

W sprawie naszego Klienta w dniu 3 października 2017 r. Sąd Rejonowy w Chorzowie wydał rozstrzygnięcie w oparciu o zacytowany przepis, co do winy obwinionego nie było żadnych wątpliwości, gdyż badanie wykazało 0,22 mg/l alkoholu etylowego w wydychanym powietrzu, istotne jednak jest, że sąd odstąpił od wymierzenia obwinionemu środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Wskazany wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym.

Obwiniony kierowca, zanim wsiadł za kierownicę, pracował w ogrodzie i spożywał piwo. Z uwagi na intensywną pracę, był błędnie przekonany, że jest już trzeźwy, postanowił zatem pojechać po brakujące elementy do pobliskiego marketu. W trakcie powrotu został zatrzymany przez policję do rutynowej kontroli.

Przeprowadzone badanie wykazało, że w wydychanym powietrzu znajduje się alkohol, został zatem kilkukrotnie zbadany, lecz każdy z wykonanych pomiarów dawał taki sam wynik. W sądzie obrona obwinionego wskazała na nieścisłość, polegającą na błędnych ustaleniach, że obwiniony jechał i wracał co do zasady główną drogą, podczas gdy na miejsce rutynowej kontroli przebył jedynie rażąco krótki odcinek.

Ponadto, w toku postępowania zostały przedłożone mapy i zdjęcia z których jednoznacznie wynikało, że obwiniony z łatwością mógł uniknąć kontroli, gdyby miał świadomość kierowania pojazdem w stanie po spożyciu alkoholu, oraz podkreślono negatywne skutki braku prawa jazdy dla obwinionego, które łączyły się z wykonywaną przez niego pracą.

Nie bez znaczenia dla wydanego rozstrzygnięcia był również fakt, że obwiniony po konsultacji z obroną wpłacił dodatkowo i dobrowolnie kwotę na szczytny cel. Zaprezentowane argumenty zostały uwzględnione i przekonały sąd by skorzystać wobec obwinionego z nadzwyczajnego złagodzenia i odstąpienia od kary.

Zgodnie bowiem z art. 39 Kodeksu wykroczeń, w wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie można – biorąc pod uwagę charakter i okoliczności czynu lub właściwości i warunki osobiste sprawcy – zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary albo odstąpić od wymierzenia kary lub środka karnego.

Skorzystanie przez sąd z zacytowanego przepisu w przedmiotowej sprawie spowodowało, że sąd, odstąpił od wymierzenia wobec obwinionego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów. Wskazane rozstrzygnięcie stanowiło dla obwinionego priorytet, i podkreślić należy, że w sprawach o wykroczenia jest ono największym dobrodziejstwem, gdyż skutkuje zaniechaniem zastosowania w całości środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów.

Gdyby bowiem sąd nie skorzystał ze wskazanej regulacji, wówczas obwiniony utraciłby prawo jazdy na okres co najmniej 6- ciu miesięcy. Trudno jednak wskazać na jednoznaczne przesłanki warunkujące skorzystanie przez sąd z instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary, gdyż przepis stanowi jedynie o „wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie”, w judykaturze podkreśla się jednak, że brać należy pod uwagę wówczas, m.in. niski stopień społecznej szkodliwości popełnionego przez obwinionego wykroczenia oraz dodatkowo jego warunki osobiste, jak również fakt czy dana osoba nie została wcześniej ukarana za popełnienie wykroczenia. Jak z kolei wynika z omówionego powyżej stanu faktycznego, nie bez znaczenia są również okoliczności popełnienia danego czynu, sytuacja życiowa oraz zachowanie obwinionego po jego ujawnieniu.

W omówionym przypadku obwiniony został jednak uznany za winnego i sąd orzekł wobec niego karę grzywny w wysokości 1 200 zł, nie jest więc tak, że obwiniony zupełnie od kary się uchylił.

Nadzwyczajne złagodzenie kary w przypadku wykroczenia prowadzenia pojazdu w stanie po użyciu alkoholu.